Oprogramowanie firmy Bosch zainstalowane w samochodach koncernu Volkswagen by\u0142o bardzo przebieg\u0142e. Rozpoznawa\u0142o, czy pojazd jest poddawany testom w laboratorium, czy mknie po autostradzie. Zmienia\u0142o parametry pracy silnika tak, \u017ceby w laboratorium ograniczy\u0107 wydzielanie szkodliwych substancji, a na szosie zapewni\u0107 maksymaln\u0105 moc i sprawno\u015b\u0107 jednostki nap\u0119dowej. Dopiero specjalne badania przeprowadzone podczas normalnej eksploatacji pozwoli\u0142y zdemaskowa\u0107 t\u0119 sztuczk\u0119.<\/p>\n
Dlaczego nikt wcze\u015bniej tego nie wykry\u0142?<\/p>\n
Dlaczego nikt nie za\u017c\u0105da\u0142 dost\u0119pu do kod\u00f3w \u017ar\u00f3d\u0142owych oprogramowania, nie przejrza\u0142 ich i nie zauwa\u017cy\u0142 oczywistej machlojki?<\/p>\n
Dlatego, \u017ce jest to niezwykle trudne i kosztowne. Przejrzenie milion\u00f3w linii kodu w celu zrozumienia jego poprawnego dzia\u0142ania i wykrycia dzia\u0142ania niepo\u017c\u0105danego wymaga nak\u0142adu pracy por\u00f3wnywalnego ze stworzeniem w\u0142asnego oprogramowania.<\/p>\n
Z\u0142o\u017cono\u015b\u0107 problemu wyszukiwania niepo\u017c\u0105danej funkcjonalno\u015bci w sprz\u0119cie elektronicznym i jego oprogramowaniu naj\u0142atwiej pokaza\u0107, przenosz\u0105c si\u0119 ze \u015bwiata uk\u0142ad\u00f3w scalonych, bit\u00f3w i bajt\u00f3w na tradycyjn\u0105 polsk\u0105 wie\u015b.<\/p>\n
Wyobra\u017amy sobie gospodarstwo rolne, kt\u00f3rego podstaw\u0119 stanowi kilkusethektarowe, ci\u0105gn\u0105ce si\u0119 a\u017c po horyzont pole uprawne. Jest upalny letni dzie\u0144, a na tym bezkresnym polu w r\u00f3wnych rz\u0119dach stoj\u0105 stogi. Nieruchomo, niczym \u017co\u0142nierze na defiladzie, gdy wykonywany jest hymn narodowy. Dziesi\u0105tki tysi\u0119cy starannie u\u0142o\u017conych snopk\u00f3w, z kt\u00f3rych ka\u017cdy sk\u0142ada si\u0119 z setek \u017ad\u017abe\u0142. Zim\u0105 to b\u0119dzie pasza do wykarmienia poka\u017anego stada zwierz\u0105t hodowlanych.<\/p>\n
Wyobra\u017amy sobie teraz, \u017ce noc\u0105 na pole zakrada si\u0119 zawistny s\u0105siad gospodarza i do kt\u00f3rego\u015b ze stog\u00f3w podk\u0142ada zara\u017cone zjadliwym wirusem \u017ad\u017ab\u0142o. Je\u015bli cho\u0107 jedno zwierz\u0119 je zje, to ca\u0142e stado zachoruje i padnie. Obecno\u015b\u0107 wirusa w \u017ad\u017able mo\u017cna wykry\u0107 pod mikroskopem, ale… nale\u017cy je WSZYSTKIE zbada\u0107!<\/p>\n
Zagadnienie wykrycia niepo\u017c\u0105danej funkcjonalno\u015bci w sprz\u0119cie informatycznym jest w\u0142a\u015bnie tego typu zadaniem, tyle \u017ce miliony razy bardziej z\u0142o\u017conym i kosztownym. Ka\u017cdy z miliard\u00f3w tranzystor\u00f3w w uk\u0142adach scalonych i ka\u017cdy z miliard\u00f3w bit\u00f3w oprogramowania mo\u017ce by\u0107 wirusem, kt\u00f3ry upo\u015bledzi dzia\u0142anie urz\u0105dzenia elektronicznego.<\/p>\n
Sytuacj\u0119 pogarsza fakt, \u017ce najcz\u0119\u015bciej wrogowi nie chodzi o wywo\u0142anie natychmiastowej awarii sprz\u0119tu. W wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w niepo\u017c\u0105dana funkcjonalno\u015b\u0107 s\u0142u\u017cy do skrytego wykradania informacji albo czeka na sygna\u0142 do destrukcyjnego ataku.<\/p>\n
W powy\u017cszym rolniczym przyk\u0142adzie gospodarz zna swoich s\u0105siad\u00f3w, wi\u0119c mo\u017ce stosunkowo skutecznie przeciwdzia\u0142a\u0107 ich z\u0142owrogim planom. W cyberprzestrzeni jest inaczej. Cyberprzestrze\u0144 to globalna wioska zasiedlona mieszka\u0144cami o bardzo r\u00f3\u017cnych intencjach. Wielu z nich nie ujawnia lub wr\u0119cz maskuje swoj\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107 i miejsce prowadzenia dzia\u0142alno\u015bci. W dodatku realizuj\u0105 j\u0105 nie bezpo\u015brednio, ale za pomoc\u0105 autonomicznego oprogramowania, kt\u00f3re potrafi zara\u017ca\u0107 systemy na podstawie do\u015b\u0107 og\u00f3lnych regu\u0142 okre\u015blonych przez atakuj\u0105cego.<\/p>\n
W cyberprzestrzeni koszty ataku s\u0105 bardzo ma\u0142e, a koszty obrony niewsp\u00f3\u0142miernie du\u017ce. Skal\u0119 wyzwania doskonale ilustruj\u0105 dwie liczby: jeden z dostawc\u00f3w oprogramowania antywirusowego poda\u0142, \u017ce ka\u017cdego dnia analizuje oko\u0142o 350 tysi\u0119cy plik\u00f3w z podejrzan\u0105 zawarto\u015bci\u0105 i wykrywa co najmniej 10 tysi\u0119cy r\u00f3\u017cnych przypadk\u00f3w oprogramowania o niepo\u017c\u0105danej funkcjonalno\u015bci. KA\u017bDEGO DNIA! Skala zjawiska jest trudna do wyobra\u017cenia, a co dopiero do opanowania.<\/p>\n