Polityka zagraniczna Polski w erze Trumpa mo\u017ce by\u0107 taka sama jak w erze Bre\u017cniewa i z punktu widzenia bezpiecze\u0144stwa narodowego naszego kraju nie jest to pesymistyczna obietnica. Aby obiektywnie opisa\u0107 i odnale\u017a\u0107 miejsce Polski w polityce \u015bwiatowej w przysz\u0142o\u015bci nale\u017cy j\u0105 podzieli\u0107 na trzy okresy a) zimnowojenny b) postzimnowojenny i c) bli\u017cej niezidentyfikowanej perspektywy. Je\u015bli pisz\u0119 o strategicznej decyzyjno\u015bci aktora x lub y mam na my\u015bli kwestie wojny i pokoju. W historii Polski ostatni taki moment wyst\u0105pi\u0142 na prze\u0142omie sierpnia i wrze\u015bnia 1939 r., kiedy mogli\u015bmy dokona\u0107 suwerennego wyboru czy dotrzymujemy zobowi\u0105za\u0144 sojuszniczych czy stosujemy strategie unikania wojny np. bandwagon lub appeasement.<\/p>\n
Po zako\u0144czeniu II wojny \u015bwiatowej Polska, Europa jak i ca\u0142y \u015bwiat wesz\u0142y w pierwszy etap polityki \u015bwiatowej, czyli zimnej wojny. W\u00f3wczas utracili\u015bmy strategiczn\u0105 decyzyjno\u015b\u0107. Nagle kwestie wojny i pokoju znalaz\u0142y si\u0119 poza granicami Starego Kontynentu. Po raz pierwszy w nowo\u017cytnej historii o losach Europy zacz\u0119li decydowa\u0107 inni \u2013 Waszyngton i Moskwa. PRL i Czechos\u0142owacja szybko zrozumia\u0142y, \u017ce wojna mi\u0119dzy nimi np. o Zaolzie jest bezowocna, a wr\u0119cz niemo\u017cliwa. Do takiego samego przekonania do\u015b\u0107 szybko dosz\u0142y Niemcy Zachodnie, Italia, Francja, Wielka Brytania, Hiszpania \u2026 etc. Oczywi\u015bcie w polityce mi\u0119dzynarodowej nie zanik\u0142 konflikt, ale uda\u0142o si\u0119 usun\u0105\u0107 jedn\u0105 obaw\u0119, \u017ce wzrost relatywnej pot\u0119gi przez jedno pa\u0144stwo prze\u0142o\u017cy si\u0119 na jego si\u0142\u0119 militarn\u0105, kt\u00f3ra mo\u017ce by\u0107 wykorzystana przeciwko innym.<\/p>\n
Dla wielu by\u0142o to bardzo nie wygodne z powod\u00f3w wewn\u0119trznych, niekt\u00f3rzy nawet si\u0119 buntowali, jak Francja i Wielka Brytania w czasie wojny sueskiej w 1956 r. W ten oto spos\u00f3b w Europie wykszta\u0142ci\u0142y si\u0119 dwa poziomy a) konsument\u00f3w bezpiecze\u0144stwa i b) jego dostawc\u00f3w. Pierwszy zbi\u00f3r to wsp\u00f3lnota bezpiecze\u0144stwa NATO-EWG (oparta na porozumieniu) oraz Uk\u0142ad Warszawski-RWPG (oparty na przemocy). Cho\u0107 atrybuty wewn\u0119trzne obu tych alians\u00f3w nie maj\u0105 kompletnie \u017cadnego znaczenia z punktu widzenia balance of power. Drugi poziom to polityka wielkomocarstwowa USA-ZSRS cechuj\u0105ca si\u0119 anarchiczn\u0105 natur\u0105, samopomoc\u0105, dystrybucj\u0105 si\u0142 i bezustann\u0105 rywalizacj\u0105 o przetrwanie i bezpiecze\u0144stwo.<\/p>\n
Struktura dwubiegunowa nie jest podatna na wojny hegemoniczne, ale nie mo\u017cna w niej unikn\u0105\u0107 konflikt\u00f3w peryferyjnych. Amerykanie prowadzili wojn\u0119 korea\u0144sk\u0105 1950-53 r., wietnamsk\u0105 1967-75 r., byli te\u017c przygotowani do du\u017cego konfliktu na Bliskim Wschodzie i oczywi\u015bcie w samej Europie. Wszystko po to, aby skutecznie odstrasza\u0107 i powstrzymywa\u0107 Zwi\u0105zek Sowiecki. W zasadzie rywalizacja USA-ZSRS to by\u0142 ostatni akord wielkomocarstwowego prowadzenia polityki \u015bwiatowej w stosunkach mi\u0119dzynarodowych. Jej jako\u015b\u0107 i cechy by\u0142y podobne do polityki si\u0142y przed I i II wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105. Aczkolwiek o troch\u0119 innym uporz\u0105dkowaniu element\u00f3w w strukturze, co wyzwala\u0142o inne zachowania i rezultaty na arenie mi\u0119dzynarodowej. W efekcie \u015bwiat unikn\u0105\u0142 III wojny \u015bwiatowej.<\/p>\n
Po przegranej rywalizacji przez ZSRS, i ostatecznie jego implozji, \u015bwiat wchodzi w drugi okres tzw. postzimnowojenny. Jaka jest r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy I i II okresem? Na poziomie pa\u0144stw Europy zmiana jest nie wielka, poniewa\u017c natura polityki pozostaje dalej u\u015bmierzona. W efekcie pa\u0144stwa Europy Zachodniej i \u015arodkowo-Wschodniej nie odzyskuj\u0105 niezale\u017cno\u015bci strategicznej. Polska polityka zagraniczna po 1989 r., podlega takim samym ograniczeniom i naciskom jak w czasach najmroczniejszego komunizmu. Ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 systemu jest zachowana, zmienia si\u0119 tylko balance of power. Po prostu, dzi\u0119ki s\u0142abo\u015bci Rosji cz\u0119\u015b\u0107 pa\u0144stw postkomunistycznych, a nawet by\u0142ych republik sowieckich (Litwa, \u0141otwa i Estonia) integruj\u0105 si\u0119 ze strukturami Zachodu.<\/p>\n
Ilo\u015bciowe zmiany nie wyja\u015bni\u0105 zmian jako\u015bciowych w naturze polityki mi\u0119dzynarodowej, a dok\u0142adnie rzecz ujmuj\u0105c zaniku polityki wielkich mocarstw (niekt\u00f3rzy okre\u015bl\u0105 ten czas jako \u201ekoniec historii\u201d). Ot\u00f3\u017c sta\u0142a si\u0119 rzecz nies\u0142ychana na rynku polityki \u015bwiatowej Ameryka zosta\u0142a sama bez konkurencji. W \u017cadnej cz\u0119\u015bci \u015bwiata Europy, Bliskiego Wschodu, Azji Wschodniej Stany Zjednoczone nie by\u0142y zagro\u017cone hegemoniczn\u0105 rywalizacj\u0105. W tych sprzyjaj\u0105cych warunkach USA zaczyna w 1993 r. ju\u017c za rz\u0105d\u00f3w administracji prezydenta Billa Clintona ignorowa\u0107 logik\u0119 anarchicznego \u015bwiata i koncepcj\u0119 polityczn\u0105 balance of power.<\/p>\n
Zatem ludzko\u015b\u0107 ma do czynienia z zanikiem rywalizacji o bezpiecze\u0144stwo mi\u0119dzy mocarstwami nie tylko na teatrze Europy, ale niemal ca\u0142ego \u015bwiata. Aby m\u00f3c wprowadzi\u0107 w \u017cycie tak\u0105 przemian\u0119 nale\u017ca\u0142o u\u017cy\u0107 nowego teoretycznego konstruktu. Pr\u00f3\u017cnia po anarchii i balance of power zosta\u0142a wype\u0142niona trzema liberalnymi teorematami a) wsp\u00f3\u0142zale\u017cno\u015b\u0107 ekonomiczna b) teoria demokratycznego pokoju c) instytucje mi\u0119dzynarodowe. Innymi s\u0142owy polityka wielkich mocarstw po upadku komunizmu i zako\u0144czeniu zimnej wojny zosta\u0142a pozbawiona obywatelstwa \u2013 sta\u0142a si\u0119 niepotrzebna.<\/p>\n
Podobnie jak po 1945 r., tak i po 1989 r., kwestie wojny i pokoju pozostawa\u0142y poza Europ\u0105, a nawet w jakim\u015b sensie poza \u015bwiatem doczesnym w tradycyjnym rozumieniu konfliktu i walki o pot\u0119g\u0119. Pa\u0144stwa narodowe zacz\u0119\u0142y by\u0107 wypierane przez organizacje ponadnarodowe Unia Europejska i NATO, polityka si\u0142y i absolutnej w\u0142adzy zacz\u0119\u0142a by\u0107 zast\u0119powana przez wsp\u00f3\u0142prac\u0119 mi\u0119dzynarodow\u0105, interes narodowy mitygowany przez normy, instytucje i prawo. Tak wi\u0119c PRL jak i III RP od swych narodzin (lub odrodzenia) funkcjonowa\u0142y w warunkach kompletnej dekonstrukcji samodzielnego my\u015blenia. Nie dziwi wi\u0119c, \u017ce elity III RP nie t\u0119skni\u0142y za histori\u0105, bo za jej upiorami nie sta\u0142y tylko nazwy, daty i narracje mniej lub bardziej sprzyjaj\u0105ce wizerunkowi Polski, ale uci\u0105\u017cliwe, nieprzyjemne, m\u0119cz\u0105ce, ryzykowne i wymagaj\u0105ce odpowiedzialno\u015bci my\u015blenie, wr\u0119cz kalkulowanie o przetrwaniu i zwi\u0119kszaniu bezpiecze\u0144stwa pa\u0144stwa.<\/p>\n
W ten spos\u00f3b dochodzimy do trzeciego okresu zagranicznej polityki Polski i charakteru polityki \u015bwiatowej, czyli bli\u017cej nieokre\u015blonej przysz\u0142o\u015bci. Czy mo\u017ce si\u0119 zmieni\u0107 oblicze lub natura polityki mi\u0119dzynarodowej? Czy ta zmiana dotknie r\u00f3wnie\u017c Europ\u0119 i Polsk\u0119? Czy Ameryka mo\u017ce dalej sobie pozwala\u0107 na ignorowanie logiki anarchicznego \u015bwiata i koncepcji politycznej balance of power? Oczywi\u015bcie mo\u017ce, poniewa\u017c Stany Zjednoczone w dalszym ci\u0105gu nie stoj\u0105 przed \u017cadn\u0105 rywalizacj\u0105 hegemoniczn\u0105 w jakimkolwiek zak\u0105tku \u015bwiata. Je\u015bli Ameryka decyduje si\u0119 na prowadzenie wojen to s\u0105 to wojny z wyboru, a nie z konieczno\u015bci. Czy kiedykolwiek \u015bwiat powr\u00f3ci do natury polityki si\u0142y i absolutnej w\u0142adzy mi\u0119dzy mocarstwami? Ameryka b\u0119dzie musia\u0142a powr\u00f3ci\u0107 do realistycznego dictum, je\u015bli Chiny dalej b\u0119d\u0105 kontynuowa\u0142y sw\u00f3j wzrost gospodarczy. W\u00f3wczas przes\u0142anki strategiczne wezm\u0105 g\u00f3r\u0119 nad imperatywami ideologicznymi, a nawet moralnymi.<\/p>\n
Je\u015bli Stany Zjednoczone powr\u00f3c\u0105 do realizmu wraz z nimi powr\u00f3c\u0105 ich sojusznicy, pok\u00f3j zostanie zast\u0105piony przez balance of power, dopiero w\u00f3wczas Polska tak naprawd\u0119, na powr\u00f3t roku 1939, odzyska strategiczn\u0105 niezale\u017cno\u015b\u0107 i suwerenn\u0105 polityk\u0119 zagraniczn\u0105 lub j\u0105 ostatecznie utraci \u2013 pozostaje tylko otwarte pytanie czy nasz security establishment po siedmiu czy o\u015bmiu dekadach niesamodzielnego my\u015blenia, swoistego wieku niedojrza\u0142o\u015bci, b\u0119dzie gotowy stawi\u0107 czo\u0142a takiemu wyzwaniu?<\/p>\n
Co z tym wsp\u00f3lnego ma prezydent Donald Trump? To pierwszy przyw\u00f3dca Ameryki po prezydencie Bush\u2019u seniorze (1989-93 r.), kt\u00f3ry nie jest idealist\u0105. Prawa cz\u0142owieka, liberalna demokracja lub nawet \u015bwiatowy pok\u00f3j maj\u0105 dla niego ca\u0142kowicie inne znaczenie ni\u017c dla jego poprzednik\u00f3w \u2013 prezydenta Clintona, Busha juniora czy Obamy. Poza tym powinni\u015bmy sobie zdawa\u0107 spraw\u0119, \u017ce rosn\u0105ca oboj\u0119tno\u015b\u0107 w\u015br\u00f3d zwyk\u0142ych Amerykan\u00f3w na rol\u0119 ich kraju w Europie nie jest zwi\u0105zan\u0105 z personaln\u0105 ekscentryczno\u015bci\u0105 Trumpa. Niekt\u00f3rzy uwa\u017caj\u0105, \u017ce te izolacjonistyczne lub pseudo-realistyczne dziwactwa da si\u0119 wymaza\u0107, kiedy Trump ust\u0105pi z urz\u0119du. Jakby Europejczycy nie mogli poj\u0105\u0107, \u017ce zwykli Amerykanie, kt\u00f3rzy g\u0142osowali na Trumpa dobrze znali jego pogl\u0105dy zanim obsadzili go w roli prezydenta USA i naczelnego dow\u00f3dcy armii ameryka\u0144skiej.<\/p>\n
Jaki jest z tego wniosek? Wi\u0119kszo\u015b\u0107 Amerykan\u00f3w uwa\u017ca rosyjskie zagro\u017cenie i odstraszanie na wschodniej flance z punktu widzenia czas\u00f3w w jakich \u017cyjemy, jako co\u015b mocno zwietrza\u0142ego, a nawet przeterminowanego. Z tego powodu wszyscy kolejni kandydaci do Bia\u0142ego Domu stan\u0105 przed podobnym dylematem pok\u00f3j czy balance of power?, by\u0107 mo\u017ce nawet w jeszcze wi\u0119kszym stopniu ni\u017c Trump. W rezultacie nie tylko \u00f3w kandydaci mog\u0105 m\u00f3wi\u0107, \u017ce NATO jest przestarza\u0142e, ale wr\u0119cz sk\u0142ada\u0107 deklaracje o jego opuszczeniu \u2013 pod warunkiem, \u017ce Chiny b\u0119d\u0105 dalej powi\u0119ksza\u0142y swoj\u0105 relatywn\u0105 pot\u0119g\u0119.<\/p>\n
Link:\u00a0<\/strong>mil.link\/pl\/polityka-zagraniczna-polski-w-erze-trumpa-i-rywalizacja-wielkomocarstwowa-w-przyszlosci\/<\/p>\n Kr\u00f3tki link:<\/strong>\u00a0mil.link\/i\/trumppl<\/p>\n Polityka zagraniczna Polski w erze Trumpa mo\u017ce by\u0107 taka sama jak w erze Bre\u017cniewa i z punktu widzenia bezpiecze\u0144stwa narodowego naszego kraju nie jest to pesymistyczna obietnica. Aby obiektywnie opisa\u0107 i odnale\u017a\u0107 miejsce Polski w polityce \u015bwiatowej w przysz\u0142o\u015bci nale\u017cy j\u0105 podzieli\u0107 na trzy okresy a) zimnowojenny b) postzimnowojenny i c) bli\u017cej niezidentyfikowanej perspektywy. Je\u015bli …<\/p>\n","protected":false},"author":27,"featured_media":3929,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"single-default-ns.php","format":"standard","meta":[],"categories":[378,6,7],"tags":[111,231,316],"yoast_head":"\n
\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"