Bezpieczeństwo. Strategia. System.
Terroryzm · ONZ i prawo

Zagraniczni bojownicy terrorystyczni – rezolucje 2178 i 2396 oraz art. 259a k.k.

Kim jest zagraniczny bojownik terrorystyczny, jakie obowiązki nałożyła na państwa Rada Bezpieczeństwa ONZ i jak polskie prawo karze wyjazd w celu terrorystycznym.

Redakcja mil.linkAutor10 listopada 2026Publikacja10 listopada 2026Weryfikacja11 · 10 pierwotneŹródła

Kim jest zagraniczny bojownik

Rezolucja 2178 definiuje zagranicznych bojowników terrorystycznych jako osoby, które wyjeżdżają do innego państwa niż państwo zamieszkania lub obywatelstwa, by popełniać, planować lub przygotowywać akty terrorystyczne, brać w nich udział albo prowadzić lub odbywać szkolenie terrorystyczne.4

Według zestawienia Dyrektoriatu Wykonawczego Komitetu Antyterrorystycznego (CTED) z 2021 roku do Iraku i Syrii wyjechało ponad 40 tys. takich bojowników ze 110 państw.4

Rezolucja 2178 (2014)

Rada Bezpieczeństwa przyjęła ją jednogłośnie 24 września 2014 roku, gdy tysiące osób wyjeżdżały do tzw. Państwa Islamskiego. Zobowiązała państwa, by zgodnie z prawem międzynarodowym zapobiegały werbowaniu, organizowaniu, przewożeniu i wyposażaniu zagranicznych bojowników oraz finansowaniu ich podróży.1

Komitet Antyterrorystyczny wskazał, że rezolucja wymaga od państw przepisów, które pozwalają karać sam wyjazd w celach terrorystycznych.5

Rezolucja 2396 (2017) – powracający

Trzy lata później Rada zajęła się powrotami i przemieszczaniem się bojowników: rezolucja 2396 wzywa do wzmocnienia kontroli granicznej, wymiaru sprawiedliwości i wymiany informacji. Obie rezolucje ustanowiły obowiązki dotyczące bezpieczeństwa granic, w tym korzystania z danych pasażerów linii lotniczych (PNR).26

Rezolucja 2396 wymaga postawienia przed sądem każdego, kto brał udział w aktach terrorystycznych, i zachęca do strategii ścigania, rehabilitacji i reintegracji (PRR), obejmujących także rodziny bojowników. CTED wskazał jako problemy ocenę ryzyka powracających, dowody zebrane w strefach konfliktu, obciążenie więzień i przyszłe zwolnienia skazanych.4

W Polsce i w UE

Art. 259a Kodeksu karnego przewiduje karę od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności dla tego, kto przekracza granicę Polski w celu popełnienia przestępstwa o charakterze terrorystycznym, rozpowszechniania treści ułatwiających takie przestępstwo albo udziału w grupie terrorystycznej. Art. 259b przewiduje czynny żal dla sprawcy, który dobrowolnie odstąpił od zamiaru i ujawnił organom ścigania istotne okoliczności czynu.37

Szef ABW prowadzi na podstawie ustawy o działaniach antyterrorystycznych wykaz osób, który obejmuje m.in. uczestników szkoleń terrorystycznych i osoby podejmujące podróż w celu popełnienia przestępstwa o charakterze terrorystycznym.8

W Unii karanie podróży w celach terrorystycznych przewiduje dyrektywa 2017/541. Według TE-SAT 2026 w 2025 roku 15 zatrzymań dotyczyło głównie takiej podróży, a w 9 kolejnych była ona zarzutem dodatkowym; w większości chodziło o wyjazdy do Syrii, by dołączyć do tzw. Państwa Islamskiego.910

Obozy i więźniowie w Syrii (2026)

Obóz al-Hol w północno-wschodniej Syrii zamknięto 22 lutego 2026 roku; losy 15–20 tys. byłych mieszkańców, głównie kobiet i dzieci, są nieznane. W obozie al-Roj pozostaje około 2,5 tys. obywateli państw trzecich, a dwa państwa poinformowały o przekazaniu do Iraku ponad 5,7 tys. więźniów powiązanych z IS. Irak zakończył w lutym 2026 roku repatriację swoich obywateli z obu obozów – łącznie 21 536 osób od maja 2021 roku.11

Powiązane