Bezpieczeństwo. Strategia. System.
Doktryny

AJP-3.24 – wojskowy wkład we wsparcie pokoju

Od zapobiegania konfliktom po budowę pokoju: rodzaje operacji wsparcia pokoju, zasady zgody, bezstronności i ograniczonego użycia siły.

Redakcja mil.linkAutor10 listopada 2026Publikacja10 listopada 2026Weryfikacja1 · 1 pierwotneŹródła

Wsparcie pokoju to pięć rodzajów działań – od dyplomacji po wymuszanie pokoju – oparte na mandacie i bezstronności.1

Rodzaje wsparcia pokoju

Wsparcie pokoju to działania prowadzone bezstronnie w celu przywrócenia lub utrzymania pokoju: zapobieganie konfliktom, zaprowadzanie pokoju (głównie dyplomacją), wymuszanie pokoju (środki przymusu, w tym siła, często bez zgody części stron), utrzymywanie pokoju (przy zgodzie wszystkich głównych stron) i budowanie pokoju (usuwanie źródeł konfliktu). Nie tworzą stałej sekwencji i mogą się nakładać.1

Zasady i mandat

Utrzymywanie pokoju opiera się na zgodzie stron, której nie można narzucić. Bezstronność oznacza reagowanie na to, co strona robi wobec mandatu, a nie neutralność; siłę stosuje się tylko w samoobronie i obronie mandatu, w ostateczności, w sposób konieczny i proporcjonalny. Potrzebna jest też legitymizacja, prymat polityki i odpowiedzialność lokalna.1

Podstawą jest zwykle rezolucja Rady Bezpieczeństwa ONZ z rozdziału VI lub VII Karty albo zgoda państwa, na którego terytorium działają siły; mandaty są zwykle czasowe i wymagają odnowienia.1

Powiązane