W sierpniu 1627 roku pod Tczewem hetman Stanisław Koniecpolski zatrzymał nad Wisłą liczniejszą armię Gustawa II Adolfa; ranny król musiał przerwać kampanię.12
Tło
W lipcu 1626 roku Szwedzi wylądowali na polskim wybrzeżu z zamiarem opanowania Gdańska; jesienią zatrzymano ich pod Gniewem do nadejścia odsieczy Koniecpolskiego, a wiosną 1627 roku hetman rozbił pod Czarnem ok. 2,5-tysięczny pułk szwedzki.2
Przebieg
Pierwszego dnia, po ok. dwóch godzinach, Polacy zaczęli wycofywać się wąską groblą przez bagna; szarża jazdy szwedzkiej zepchnęła część z nich w moczary, ale salwa piechoty i kontratak jazdy pozwoliły dotrzeć do obozu. Drugiego dnia polski strzelec ranił Gustawa Adolfa w ramię; natarcie przerwano, a król nie prowadził już działań w 1627 roku.12
Kto wygrał
J. Rickard (HistoryOfWar.org) nazywa bitwę niewielkim zwycięstwem szwedzkim i podaje ok. 10,2 tys. Szwedów wobec ok. 7,8 tys. Polaków; Kuba Pokojski (omówienie w dzieje.pl) – ok. 12,5 tys. wobec ok. 3 tys. na początku walk – odrzuca szwedzką wersję: Koniecpolski utrzymał pozycje i przeprawy, a droga na Gdańsk pozostała zamknięta. Imię hetmana Rickard podaje jako Aleksander, dzieje.pl – Stanisław.12