OBWE skupia 57 państw z Ameryki Północnej, Europy i Azji. Wyrosła z helsińskiego Aktu końcowego z 1975 roku i nie ma armii – działa przez dialog, obserwację i misje terenowe. W 2022 roku przewodniczyła jej Polska.12
Czym jest
OBWE skupia 57 państw z Ameryki Północnej, Europy i Azji. Bezpieczeństwo rozumie szeroko: w wymiarze polityczno-wojskowym, gospodarczo-środowiskowym i ludzkim.1
Wywodzi się z Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie z czasów odprężenia; jej zasady opierają się na Akcie końcowym z Helsinek z 1975 roku. Prowadzi misje terenowe w kilkunastu państwach.1
Czym nie jest
OBWE nie jest sojuszem wojskowym i nie ma sił zbrojnych – w przeciwieństwie do NATO. Jej narzędzia to dialog, obserwacja i wsparcie państw.1
Polska w OBWE
W Warszawie od 1991 roku działa Biuro Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka (ODIHR) – utworzone jako Biuro Wolnych Wyborów, przemianowane w 1992 roku; umowę o siedzibie podpisano 28 czerwca 2017 roku.3
W 2022 roku Polska przewodniczyła OBWE; urzędującym przewodniczącym był minister spraw zagranicznych Zbigniew Rau.2
Najważniejsza misja obserwacyjna ostatnich lat: Specjalna Misja Monitorująca na Ukrainie (2014–2022). Środki budowy zaufania OBWE opisuje karta Dokument wiedeński.4