Aktywna rezerwa to ochotnicy, którzy żyją po cywilnemu, ale regularnie wracają do jednostki – raz na kwartał i na dłuższe ćwiczenia. Po trzech latach mogą przejść do służby zawodowej.12
Jak działa
Do aktywnej rezerwy należą ochotnicy, którzy złożyli przysięgę i nie pełnią innej służby. Według art. 243 w tekście jednolitym z 2025 roku służbę pełni się raz na kwartał, jednorazowo przez co najmniej 2 dni w czasie wolnym od pracy, oraz jednorazowo przez 14 dni co najmniej raz na 3 lata – w dniach wyznaczonych przez dowódcę jednostki; możliwa jest też służba w trybie natychmiastowego stawiennictwa i w innych dniach po uzgodnieniu z żołnierzem.124
W dniach służby żołnierz aktywnej rezerwy pełni czynną służbę wojskową (art. 130).2
Ilu ich jest
Aktywna rezerwa rośnie od niewielkiego poziomu: w 2022 roku służyły w niej 193 osoby, w 2023 roku – 997, a w 2024 roku – 2053. Dokładne liczby za 2025 rok MON uznało za informację niejawną.5
Budżet na 2026 rok przewiduje, że służbę w aktywnej rezerwie może pełnić do 8700 osób, średnio przez 124 dni w roku, w ramach średniorocznego limitu 3 tys. etatów. Utrzymanie żołnierzy aktywnej i pasywnej rezerwy kosztuje w 2026 roku 788 mln zł.3
Stan prawny
Opis według ustawy o obronie Ojczyzny z 11 marca 2022 roku – tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 825 ze zmianami, w wersji obowiązującej od 4 lipca 2026 roku.167