Dowództwo Operacyjne prowadzi wojsko w działaniu – w operacjach, ćwiczeniach i przy ochronie polskiej przestrzeni powietrznej. Ustawa o obronie Ojczyzny (art. 21) stanowi, że jego dowódca dowodzi tą częścią Sił Zbrojnych, którą wydzieli mu minister obrony.1
Zadania
Ustawa przypisuje mu m.in. ochronę suwerenności przestrzeni powietrznej, szkolenie operacyjne i przewodniczenie radzie do spraw poszukiwania i ratownictwa lotniczego (SAR).1
Rola po reformie
W planowanym systemie Dowództwo Operacyjne ma być podstawą Dowództwa Połączonych Rodzajów Sił Zbrojnych, nadrzędnego wobec dowództw rodzajów sił: w pokoju ma wpływać na kalkulacje przeciwnika, planować i prowadzić operacje obronne, a w wojnie – dowodzić operacjami połączonymi i wielodomenowymi bez zmiany struktur. Polska ma przekazywać NATO tylko część uprawnień dowódczych, zachowując zabezpieczenie medyczne, rotację i logistykę.2
Dowództwo kieruje m.in. ochroną przestrzeni powietrznej – w 2026 roku NATO odnotowało ponad 250-procentowy wzrost alarmowych startów do rosyjskich samolotów nad wschodnią flanką (zob. Eastern Sentry).31