Policja Państwowa II Rzeczypospolitej powstała na mocy ustawy z 24 lipca 1919 roku i liczyła pod koniec okresu międzywojennego ok. 30 tys. funkcjonariuszy. Część jej historii to także zbrodnia w Twerze i Miednoje z 1940 roku.12
Skąd się wzięła
Odrodzone państwo zaczynało od kilku formacji naraz: dekret z 5 grudnia 1918 roku tworzył Milicję Ludową, dekret z 9 stycznia 1919 roku – Policję Komunalną na ziemiach byłego zaboru rosyjskiego, a w Galicji do grudnia 1919 roku działała Żandarmeria Krajowa.2
24 lipca 1919 roku Sejm Ustawodawczy uchwalił ustawę o policji państwowej. Art. 1 określał ją jako „państwową organizację służby bezpieczeństwa”, a jej zadaniem była ochrona bezpieczeństwa, spokoju i porządku publicznego.1
Organizacja
Policję zorganizowano i wyszkolono na wzór wojskowy i podporządkowano Ministrowi Spraw Wewnętrznych. Na jej czele stał komendant główny, a w terenie działały komendy okręgowe, powiatowe, komisariaty i posterunki w gminach.1
W 1924 roku komendy okręgowe przemianowano na wojewódzkie; województwo śląskie miało odrębną policję. Rozporządzenie prezydenta z 6 marca 1928 roku przewidywało, że w razie mobilizacji policja staje się częścią sił zbrojnych. Pod koniec II RP służyło w niej ok. 30 tys. funkcjonariuszy.2
Wrzesień 1939 i Miednoje
We wrześniu 1939 roku zginęło prawie 2 tys. policjantów, a ok. 12 tys. trafiło do niewoli sowieckiej. Na podstawie decyzji władz ZSRR z 5 marca 1940 roku NKWD zamordowało ok. 6 tys. policjantów, pochowanych w Miednoje – zob. zbrodnia katyńska. Rodziny policjantów deportowano w głąb ZSRR.2
Dziedzictwo
Po wojnie władze komunistyczne utworzyły Milicję Obywatelską. Ustawa z 6 kwietnia 1990 roku powołała Policję, która w sferze symbolicznej wróciła do dziedzictwa Policji Państwowej.2