Policja chroni bezpieczeństwo i porządek publiczny na co dzień – od patroli po walkę z przestępczością zorganizowaną i cyberprzestępczością. Utworzyła ją ustawa z 6 kwietnia 1990 roku w miejsce Milicji Obywatelskiej; dziś liczy ponad 100 tys. funkcjonariuszy.132
Formacja i zadania
Policja chroni bezpieczeństwo ludzi i porządek publiczny: życie, zdrowie i mienie przed bezprawnymi zamachami, zapobiega przestępstwom i wykrywa ich sprawców, prowadzi działania kontrterrorystyczne i współpracuje z policjami innych państw (art. 1). Wobec żołnierzy jej zadania wykonuje Żandarmeria Wojskowa (art. 2).1
Ustawa wymienia siedem rodzajów służb: kryminalną, śledczą, spraw wewnętrznych, prewencyjną, kontrterrorystyczną, zwalczania cyberprzestępczości i wspomagającą. Ogólnopolskie jednostki to m.in. Centralne Biuro Śledcze Policji (przestępczość zorganizowana), Biuro Spraw Wewnętrznych i Centralne Biuro Zwalczania Cyberprzestępczości (art. 4–5d). Komendanta Głównego powołuje premier na wniosek ministra spraw wewnętrznych.1
Od Milicji do Policji
6 kwietnia 1990 roku Sejm uchwalił pakiet ustaw znoszących Milicję Obywatelską i Służbę Bezpieczeństwa; w ich miejsce powstały Policja i Urząd Ochrony Państwa. Na początku 1990 roku MO liczyła ok. 80 tys. funkcjonariuszy; w wyniku weryfikacji odeszło 3027 milicjantów. Policja Państwowa II RP została rozwiązana 15 sierpnia 1944 roku.3
31 grudnia 2021 roku Policja liczyła 100 557 funkcjonariuszy, 1 marca 2025 roku – 96 237 przy wakatach 13,07 proc.; w lutym 2026 roku podawano ponad 100 tys. funkcjonariuszy po rekordowych przyjęciach.32