Rada Jedności Narodowej była podziemnym parlamentem okupowanej Polski. Powołano ją 9 stycznia 1944 roku jako reprezentację czterech głównych stronnictw i odpowiedź na komunistyczną Krajową Radę Narodową. W marcu 1945 roku NKWD aresztowało większość jej członków; odbudowana Rada rozwiązała się 1 lipca 1945 roku.12
Parlament podziemny
Reprezentacją polityczną podziemia były kolejno Polityczny Komitet Porozumiewawczy (1940–1943), Krajowa Reprezentacja Polityczna (1943–1944) i Rada Jedności Narodowej (1944–1945).21
RJN powołał 9 stycznia 1944 roku Delegat Rządu Jan Stanisław Jankowski – według dzieje.pl bez wymaganej zgody rządu w Londynie i prezydenta Raczkiewicza, stawiając ich przed faktem dokonanym. Weszły do niej PPS, Stronnictwo Ludowe, Stronnictwo Narodowe i Stronnictwo Pracy; przewodniczył Kazimierz Pużak z PPS. Zob. Delegatura Rządu na Kraj.1
„O co walczy naród polski”
15 marca 1944 roku RJN ogłosiła deklarację „O co walczy naród polski?” – odpowiedź na deklarację komunistycznej PPR. Zapowiadała reformy społeczne, w tym rolną, gwarancje praw mniejszości i ustrój parlamentarny. Spory toczyły się głównie między ludowcami i socjalistami a Stronnictwem Narodowym.1
Aresztowania i koniec
W marcu 1945 roku NKWD aresztowało większość członków RJN; w czerwcu sądzono ich w Moskwie w pokazowym „procesie szesnastu”. Pużak dostał 18 miesięcy, 1 listopada 1945 roku wyszedł na wolność, w 1947 roku ponownie aresztowała go bezpieka i skazała na 10 lat; zmarł w więzieniu w Rawiczu 30 kwietnia 1950 roku.1
Odbudowana Rada na koniec ogłosiła deklarację i manifest do Narodu Polskiego i Narodów Zjednoczonych; inny tekst dzieje.pl mówi o „Testamencie Polski Walczącej”, wzywającym do Polski wolnej, sprawiedliwej i demokratycznej. 1 lipca 1945 roku RJN rozwiązała się wraz z Delegaturą.123