Żołnierzem zawodowym zostaje się z wyboru i na czas nieokreślony. O przyjęciu decydują potrzeby wojska, a o wymaganiach – korpus, do którego trafia kandydat.1
Powołanie
Do zawodowej służby można powołać ochotnika, jeżeli przemawiają za tym potrzeby Sił Zbrojnych (art. 185). Służba trwa na czas nieokreślony.1
Wymagane wykształcenie zależy od korpusu: magister dla oficera, średnie dla podoficera, podstawowe dla szeregowego – plus szkolenie podstawowe, jeśli kandydat wcześniej nie służył (art. 187).1
Żołnierz terytorialnej służby może zostać powołany do zawodowej po co najmniej dwóch latach czynnej służby i z pozytywną opinią służbową (art. 174).1
Przebieg służby
Kadencja na stanowisku dowódcy jednostki wojskowej trwa od dwóch do trzech lat (art. 197). Ustawa reguluje też służbę za granicą i oddelegowanie (art. 203–221), zawieszenie w czynnościach (art. 225) oraz legitymację służbową (art. 224).1
Bliscy krewni nie mogą sobie służbowo podlegać (art. 223).1
Nowelizacja z 2025 roku
Od 12 sierpnia 2025 roku awans na podporucznika i kaprala wymaga pozytywnej (a nie co najmniej bardzo dobrej) opinii służbowej, a podoficerowie zdają egzamin; uproszczono przenoszenie oficerów, doprecyzowano zwolnienia ze służby, a w jednej jednostce zakazano bezpośredniej podległości osób blisko spokrewnionych. Żołnierze na misjach w strefach działań wojennych otrzymali ubezpieczenie.23
Stan prawny
Opis według ustawy o obronie Ojczyzny z 11 marca 2022 roku – tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 825 ze zmianami, w wersji obowiązującej od 4 lipca 2026 roku.453