W lipcu 1920 roku, gdy bolszewicy szli na Warszawę, premier Władysław Grabski przyjął w belgijskim Spa ciężkie warunki mocarstw w zamian za obietnicę pomocy – m.in. oddanie Wilna Litwie.13
Warunki i skutki
Konferencję mocarstw zwołano w Spa w Belgii z powodu opóźnień Niemiec w wykonywaniu traktatu wersalskiego. Grabski przyjął warunki kształtowane głównie przez Davida Lloyda George’a: niekorzystne rozstrzygnięcia granicy z Czechosłowacją i prawo mocarstw do decyzji o losie Wilna; w zamian Wielka Brytania oferowała mediację pokojową, a w razie jej fiaska – pomoc materialną.1
Alianci obietnic nie dotrzymali i bez zgody Polski zaproponowali jako granicę z Rosją sowiecką linię Curzona. Misja aliancka, utworzona na mocy decyzji ze Spa, przybyła do Warszawy kilkanaście dni przed Bitwą Warszawską; według IPN miała nieoficjalnie doprowadzić do zmiany rządu i odsunięcia Piłsudskiego od dowództwa.1
Daty i linia Curzona
10 lipca 1920 roku Grabski podpisał w Spa porozumienie z mocarstwami, a z Edvardem Benešem – deklarację o rozwiązaniu sporu o Śląsk Cieszyński. Dzień później brytyjski minister spraw zagranicznych lord Curzon przedstawił rządowi sowieckiemu propozycję linii rozejmowej – późniejszej linii Curzona, którą w Jałcie w 1945 roku przyjęto, z poprawkami, za granicę polsko-sowiecką.24