Żołnierz zawodowy ma obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne i może leczyć się poza kolejnością w wojskowych podmiotach leczniczych. Co roku przechodzi bezpłatne badania profilaktyczne, a przed misją i po powrocie – dodatkowe badania lekarskie i psychologiczne; po urazie może wyjechać na 14-dniowy turnus z członkiem rodziny.12
Poza kolejnością
Żołnierze zawodowi korzystają poza kolejnością ze świadczeń w podmiotach leczniczych utworzonych lub nadzorowanych przez Ministra Obrony Narodowej; uprawnienie potwierdza legitymacja służbowa (art. 287 ust. 1–2 i 5).1
Piloci, nawigatorzy, personel pokładowy, nurkowie i płetwonurkowie oraz żołnierze wojsk specjalnych i jednostek aeromobilnych mogą też poza kolejnością korzystać ze świadczeń gwarantowanych, gdy choroba ogranicza lub wyklucza wykonywanie zadań; wykaz chorób określa minister obrony (art. 287 ust. 3, 3a i 6).1
Badania
Żołnierz ma coroczne bezpłatne badania profilaktyczne, a podczas ćwiczeń trwających co najmniej dobę, rejsów, lotów i wsparcia organów administracji – bezpłatne świadczenia i leki (art. 288 ust. 1–2). Dodatkowe świadczenia stomatologiczne i bezpłatne szczepienia przewidują art. 289–290.23
Przed służbą za granicą przechodzi bezpłatne badania lekarskie i psychologiczne, szczepienia i badanie kontrolne, a po powrocie – kolejne badania. Raz w czasie służby pobiera się od niego materiał genetyczny, przechowywany do końca służby, a potem niszczony protokolarnie przez komisję (art. 288 ust. 3–10 i 13).2
Turnus leczniczo-profilaktyczny
Po urazie, ranie, urazie psychicznym lub chorobie żołnierz może pojechać na bezpłatny 14-dniowy turnus z rehabilitacją i profilaktyką psychologiczną, razem z pełnoletnim członkiem rodziny. Budżet pokrywa całość kosztów żołnierza i połowę kosztów członka rodziny (art. 288 ust. 14–18).2
Zwolnienia i rezerwiści
Zwolnienia lekarskie, także na opiekę nad dzieckiem lub członkiem rodziny, reguluje art. 276–279, a ubezpieczenie zdrowotne żołnierzy rezerwy – art. 324–325.3
Stan prawny
Opis według ustawy o obronie Ojczyzny z 11 marca 2022 roku – tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 825 ze zmianami, w wersji obowiązującej od 4 lipca 2026 roku.456