Na początku 1944 roku na Wołyniu zmobilizowano dywizję Armii Krajowej – ok. 8 tys. żołnierzy. Walczyła z UPA i Niemcami, a w lipcu 1944 roku rozbroiła ją Armia Czerwona.12
Szlak
Mobilizację w inspektoratach łuckim i kowelskim ogłosił komendant Okręgu Wołyń; główną słabością był brak amunicji. Do końca lutego dywizja stoczyła z UPA niemal 20 potyczek i bitew, a pod Zasmykami wzięła do niewoli ok. 100 żołnierzy Wehrmachtu. Propozycję wejścia do Armii Czerwonej odrzucono.1
W końcowych walkach zginęło ok. 350 żołnierzy. Pod koniec lipca 1944 roku dywizję rozbroiła Armia Czerwona; wielu żołnierzy trafiło do obozu w Skrobowie i na Syberię.1
Według IPN – i rozbieżności
IPN Wrocław podaje, że dywizję utworzono 28 stycznia 1944 roku na odprawie w Suszybabie, po rozpoczęciu „Burzy” na Wołyniu 15 stycznia z rozkazu płk. Kazimierza Bąbińskiego „Lubonia”. Na starcie liczyła ponad 6 tys. żołnierzy, w kwietniu 6,8 tys. (dzieje.pl: ok. 8 tys.). Współdziałała z Armią Czerwoną – m.in. przy zdobyciu Turzyska i w walkach o Kowel – a po przejściu Bugu weszła na Lubelszczyznę; formalnie rozwiązano ją 26 lipca 1944 roku pod Starym Tartakiem.21
Jan Wojciech Kiwerski „Oliwa” dowodził od 18 lutego 1944 roku; zginął 18 kwietnia pod futorem Dobry Kraj w niewyjaśnionych okolicznościach. Ostatnim dowódcą był płk Jan Kotowicz „Twardy”.32