Bezpieczeństwo. Strategia. System.
Historia

Katastrofa gibraltarska – śmierć gen. Sikorskiego (1943)

4 lipca 1943 roku samolot z Naczelnym Wodzem i premierem gen. Władysławem Sikorskim wpadł do morza 16 sekund po starcie z Gibraltaru.

Redakcja mil.linkAutor10 listopada 2026Publikacja10 listopada 2026Weryfikacja3 · 1 pierwotneŹródła

4 lipca 1943 roku samolot z Naczelnym Wodzem i premierem gen. Władysławem Sikorskim runął do morza 16 sekund po starcie z Gibraltaru. Przeżył tylko pilot.1

Katastrofa

Zginęli m.in. gen. Sikorski, jego córka Zofia Leśniowska, szef sztabu gen. Tadeusz Klimecki i płk Andrzej Marecki; na pokładzie było prawdopodobnie ok. 20 osób. Przeżył tylko czeski pilot. Brytyjska komisja wskazała zablokowany ster wysokości; hipotezy o zamachu nie ustały.1

W 2008 roku IPN ekshumował szczątki generała; w 2013 roku umorzył śledztwo – dowody nie potwierdziły ani nie wykluczyły zamachu. Sikorski spoczął w Newark, a 17 września 1993 roku – na Wawelu.1

Śledztwo IPN

Śledztwo wszczął w 2008 roku katowicki oddział IPN, a jesienią 2011 roku przejął je oddział warszawski. Badania szczątków gen. Sikorskiego, gen. Klimeckiego, płk. Mareckiego i ppor. Ponikiewskiego wykazały wielonarządowe obrażenia o wysokiej energii, typowe dla katastrofy lotniczej; śmierć nastąpiła najpewniej w chwili uderzenia w wodę, utonięcia nie dało się wykluczyć. Biegli wykluczyli uduszenie oraz rany postrzałowe, kłute i rąbane.23

Postępowanie umorzono pod koniec 2013 roku: nie potwierdzono ani nie wykluczono sabotażu, ponad wszelką wątpliwość wykluczono zabójstwo przed lotem, a materiał nie wystarczał do zarzutu zbrodni komunistycznej. Wyniki zgadzały się z ustaleniem komisji brytyjskiej z 1943 roku o zablokowanym sterze wysokości, którego władze RP na uchodźstwie nie kwestionowały.3

Powiązane