18–19 sierpnia 1920 roku żołnierze i mieszkańcy przez ok. 21 godzin bronili Płocka przed bolszewikami; zginęło ok. 300 obrońców. Miasto odznaczono za to Krzyżem Walecznych.1
Obrona
Bolszewicy zaatakowali po południu 18 sierpnia. Bronili się m.in. Tatarski Pułk Ułanów, strzelcy podhalańscy, kompanie pułków słuckiego i kowieńskiego, żandarmeria oraz mieszkańcy różnych wyznań, kobiety, dzieci i harcerze; wspierały ich statki Flotylli Wiślanej. Przyczółkiem dowodził mjr Janusz Mościcki.1
Zginęło ok. 300 osób, w tym 14-letni harcerz Antolek Gradowski. W kwietniu 1921 roku Płock jako drugie miasto po Lwowie otrzymał od Józefa Piłsudskiego Krzyż Walecznych.1
Mazowsze północne w 1920 roku
Marta Milewska (IPN) przytacza relację Tadeusza Świeckiego, przewodniczącego powiatowego Obywatelskiego Komitetu Obrony Państwa, o ostrzale okolic mostu i wejściu bolszewików do Płocka po przełamaniu okopów od strony Dobrzynia; podkreśla mobilizację społeczeństwa regionu i opisuje rabunki i zabójstwa w innych miejscowościach, m.in. w Pułtusku.2