W dniach 20–22 września 1939 roku żołnierze, policjanci i młodzież – nie więcej niż 2,5 tys. osób – bronili Grodna przed Armią Czerwoną. Symbolem obrony stał się 13-letni Tadzio Jasiński.1
Obrona
20 września sowieckie czołgi wjechały do miasta przez most; od 21 września obroną kierował gen. Wacław Przeździecki. Broniły go niepełne bataliony piechoty, żandarmeria, policja, lotnicy 5 Pułku Lotniczego oraz harcerze i młodzież. 22 września Sowieci zajęli miasto.1
Według danych sowieckich Armia Czerwona straciła 53 zabitych i 161 rannych oraz kilkanaście czołgów. Sowieci używali „żywych tarcz”, m.in. 13-letniego Tadeusza Jasińskiego, i rozstrzeliwali jeńców; do niewoli trafiło ok. tysiąca obrońców.1
Po walkach
Muzeum Historii Polski podaje, że 22 września polskie oddziały, nie widząc szans dalszej obrony, wycofały się w stronę granicy litewskiej, a po bitwie Sowieci zamordowali kilkuset obrońców. Historię obrony przypomina film Fundacji im. Joachima Lelewela „Blood on the pavement. Grodno 1939”.2