Polska odzyskała niepodległość dzięki wielu drogom naraz: wojsku Piłsudskiego, dyplomacji Dmowskiego i Paderewskiego, polityce Witosa i Daszyńskiego oraz powstaniom, w tym śląskim Korfantego. Traktat wersalski z 28 czerwca 1919 roku podpisali w imieniu Polski Dmowski i Paderewski.32456
Pięć dróg
Józef Piłsudski budował polską siłę zbrojną – od Legionów i POW po naczelne dowództwo w 1918 i 1920 roku. Roman Dmowski i Ignacy Jan Paderewski wywalczyli sprawę polską u zachodnich aliantów i podpisali traktat wersalski. Wincenty Witos stanął na czele Rządu Obrony Narodowej w 1920 roku, a Wojciech Korfanty – na czele III powstania śląskiego.32456
Wymiar wojskowy i bezpieczeństwa
Granice odrodzonej Polski rozstrzygały się równolegle na polu bitwy i przy stole rokowań: Lwów, Wielkopolska, Armia Hallera, Pomorze, Bitwa Warszawska, Górny Śląsk i Wilno.
Po zamachu majowym z 1926 roku część z nich znalazła się w opozycji wobec Piłsudskiego: w 1930 roku Witosa i Korfantego osadzono w twierdzy brzeskiej.356
Także
Do grona Ojców Niepodległości dzieje.pl zalicza też Ignacego Daszyńskiego; wśród dowódców walk o granice w latach 1918–1920 był gen. Józef Haller.78