Hasła słownika na literę D (43) w porządku alfabetycznym. Kliknij hasło, aby przejść do pełnej definicji, omówienia i źródeł.
| Hasło | Definicja | Dział |
|---|---|---|
| DCA (samoloty podwójnego przeznaczenia) | Samoloty sojuszników zdolne do przenoszenia broni konwencjonalnej i jądrowej w ramach nuclear sharing. | Sojusze |
| DC 6/1 | Pierwsza koncepcja strategiczna NATO z 1950 roku: odstraszanie, a w razie jego porażki obrona obszaru północnoatlantyckiego. | Sojusze |
| Delegatura Rządu na Kraj | Podziemna administracja cywilna Polskiego Państwa Podziemnego, reprezentująca rząd na uchodźstwie. | Historia Wojska Polskiego |
| Delfin (okręty rozpoznawcze) | Okręty rozpoznania radioelektronicznego projektu 107 – ORP „Jerzy Różycki” i ORP „Henryk Zygalski”. | Uzbrojenie i modernizacja |
| desant na Czerniaków | Przeprawa żołnierzy 1 Armii WP przez Wisłę na pomoc Powstaniu Warszawskiemu we wrześniu 1944 roku. | Historia Wojska Polskiego |
| dezinformacja | Według Komisji Europejskiej – możliwe do zweryfikowania nieprawdziwe lub wprowadzające w błąd informacje rozpowszechniane celowo. | Sojusze |
| Dialog Śródziemnomorski | Partnerstwo NATO z 1994 roku z siedmioma państwami: Algierią, Egiptem, Izraelem, Jordanią, Marokiem, Mauretanią i Tunezją. | Sojusze |
| DIANA | Natowski akcelerator innowacji obronnych z siedzibą w Londynie; 16 akceleratorów i ponad 200 ośrodków testowych, w Polsce akcelerator w Krakowie i 10 ośrodków testowych. | Sojusze |
| DIME | Instrumenty siły: dyplomatyczny, informacyjny, wojskowy i gospodarczy (AJP-01). | Doktryny |
| DKWOC (Dowództwo Komponentu Wojsk Obrony Cyberprzestrzeni) | Dowództwo cyberwojsk utworzone 8 lutego 2022 r., im. Jerzego Witolda Różyckiego. | Wojska Obrony Cyberprzestrzeni – jednostki |
| DKWS (Dowództwo Komponentu Wojsk Specjalnych) | Dowództwo podległe Dowódcy Generalnemu RSZ, któremu podlega pięć jednostek specjalnych. | Wojska Specjalne – jednostki |
| dobrowolna zasadnicza służba wojskowa (DZSW) | Ochotnicza służba trwająca do 12 miesięcy: do 28 dni szkolenia podstawowego i do 11 miesięcy szkolenia specjalistycznego. | Służba wojskowa |
| dodatek weterana poszkodowanego | Comiesięczny dodatek liczony od najniższej emerytury, zależny od uszczerbku na zdrowiu. | Weterani |
| dodatkowe uposażenie roczne | „Trzynastka” żołnierza zawodowego – 1/12 uposażenia z danego roku, wypłacana do końca pierwszego kwartału roku następnego. | Prawa żołnierza zawodowego |
| Doktryna Cyberbezpieczeństwa RP | Dokument BBN, którego założenia Rada Bezpieczeństwa Narodowego przyjęła 12 stycznia 2015 roku. | Strategia bezpieczeństwa |
| doktryna obronna z 1990 roku | Pierwszy dokument obronny po 1989 roku, przyjęty przez Komitet Obrony Kraju. | Strategia bezpieczeństwa |
| dokumenty strategiczne bezpieczeństwa | Strategie, doktryny i koncepcje określające cele i sposoby zapewnienia bezpieczeństwa państwa lub sojuszu – w Polsce przede wszystkim Strategia Bezpieczeństwa Narodowego, a na ich podstawie strategie sektorowe, np. cyberbezpieczeństwa. | Strategia bezpieczeństwa |
| Dokument wiedeński | Politycznie wiążący zbiór środków budowy zaufania i bezpieczeństwa OBWE; obecna wersja z 2011 roku. | Kontrola zbrojeń i rozbrojenie |
| Dom Weterana | Zakład leczniczy, do którego weteran i weteran poszkodowany mają prawo trafić poza kolejnością. | Weterani |
| dostosowane środki wsparcia (TAM) | Natowskie środki wsparcia dla Turcji, do których Polska dołączyła w kwietniu 2021 roku. | Misje zagraniczne |
| dowodzenie operacyjne | Kierowanie użyciem wydzielonej części Sił Zbrojnych w operacji. Właściwy w tym zakresie jest Dowódca Operacyjny. | Kierowanie i dowodzenie |
| dowodzenie przez zadania (mission command) | Jedno z czterech założeń doktryny NATO według AJP-01. | Doktryny |
| Dowództwo Garnizonu Warszawa | Jednostka odpowiedzialna za ceremoniał państwowy, ochronę i obsługę centralnych instytucji wojskowych. | Instytucje |
| Dowództwo Generalne RSZ | Dowództwo odpowiedzialne w czasie pokoju za szkolenie, rozwój i przygotowanie mobilizacyjne podległych jednostek. | Kierowanie i dowodzenie |
| Dowództwo Operacyjne RSZ | Dowództwo kierujące użyciem wydzielonych sił w operacjach, także w ochronie przestrzeni powietrznej. | Kierowanie i dowodzenie |
| Dowództwo Połączonych Rodzajów Sił Zbrojnych | Proponowane dowództwo, które miałoby zastąpić Dowództwo Generalne i Operacyjne (projekt prezydenta z 2024 roku). | Kierowanie i dowodzenie |
| Dowództwo Sił Specjalnych | Dowództwo, które w historii dowodzenia Wojskami Specjalnymi przetrwało zaledwie dziesięć dni. | Wojska Specjalne – jednostki |
| Dowództwo Transformacji i Szkolenia | Dowództwo w Bydgoszczy, powstałe z Centrum Doktryn i Szkolenia, odpowiedzialne za szkolenie i zmianę systemową w wojsku. | Instytucje |
| Dowództwo WOT | Dowództwo Wojsk Obrony Terytorialnej w Zegrzu, od sierpnia 2024 roku podległe Szefowi Sztabu Generalnego. | Wojska Obrony Terytorialnej – brygady |
| Dragon | Ćwiczenia Wojska Polskiego; edycja z 2024 roku była polską częścią Steadfast Defender. | Kierowanie i dowodzenie |
| droga służbowa | Składanie spraw przez kolejnych przełożonych aż do organu, który podejmuje decyzję. | |
| dronizacja | Wprowadzanie dronów i obrony antydronowej do wszystkich szczebli wojska; w Polsce program za ok. 15 mld zł w 36 miesięcy. | Nowoczesne pole walki |
| Dron Legion | Program angażujący cywilnych operatorów dronów jako zaplecze wojska. | Nowoczesne pole walki |
| dron światłowodowy | Dron sterowany przez rozwijany kabel światłowodowy – odporny na zagłuszanie, ale droższy i mniej zwrotny. | Nowoczesne pole walki |
| DWM (Dowództwo Wojsk Medycznych) | Dowództwo w Krakowie formowane od 2025 r.; ma skupić polowe jednostki medyczne Sił Zbrojnych. | Wojskowa służba zdrowia |
| dyplomacja na rzecz bezpieczeństwa | Sektor bezpieczeństwa narodowego obejmujący działania dyplomatyczne służące interesom bezpieczeństwa państwa. | Strategia bezpieczeństwa |
| dyscyplina wojskowa | Zasady zachowania żołnierza, których naruszenie jest przewinieniem dyscyplinarnym karanym przez przełożonych. | Służba wojskowa |
| dywersja | Działania sabotażowe na zlecenie obcych służb, np. wysadzenie toru na linii Warszawa–Lublin w 2025 roku. | Służby bezpieczeństwa państwa |
| dywizja | Związek taktyczny złożony z kilku brygad i pułków; 1. Dywizja Piechoty Legionów ma mieć cztery brygady po cztery bataliony. | Siły Zbrojne RP |
| dywizjonowy moduł ogniowy (DMO) | Kompletny dywizjon artylerii z pojazdami dowodzenia i wsparcia; w przypadku Kraba – 24 armatohaubice. | Uzbrojenie i modernizacja |
| Dywizjon 303 | Polski dywizjon myśliwski, najskuteczniejszy w Bitwie o Anglię – ok. 126 zestrzeleń. | Historia Wojska Polskiego |
| Dzień Pamięci o Poległych i Zmarłych w Misjach | 21 grudnia – dzień pamięci obchodzony od 2015 roku, w rocznicę najtragiczniejszego dnia polskich misji. | Weterani |
| Dzień Weterana Działań poza Granicami Państwa | Święto ustanowione ustawą o weteranach, obchodzone 29 maja. | Weterani |